Tylko 6 proc. Polaków jest potencjalnym dawcą szpiku

Tylko 6 proc. Polaków jest potencjalnym dawcą szpiku. Na czym polega dawstwo szpiku i krwiotwórczych komórek macierzystych?

Na czym polega dawstwo szpiku i krwiotwórczych komórek macierzystych?

#PolacyNaszpikowaniWiedzą

40 proc. Polaków słyszało o dawstwie szpiku i krwiotwórczych komórek macierzystych, ale nie wie na czym polega, natomiast 7 proc. w ogóle nie spotkało się z informacjami na ten temat – tak wynika z badania przeprowadzonego przez Centrum Badawczo-Rozwojowe Biostat1. Czym jest idea dawstwa szpiku i z jakimi aktywnościami ze strony dawcy wiąże się tłumaczy Fundacja DKMS w cyklu edukacyjnym #PolacyNaszpikowaniWiedzą.

Globalna idea ratowania życia

Dawstwo szpiku niesie pomoc osobom na całym świecie, dla których często jedyną szansą na wyzdrowienie jest przeszczepienie szpiku od dawcy niespokrewnionego, tzw. „bliźniaka genetycznego”. Transplantacja szpiku może być wykorzystana w leczeniu ponad 200 różnych chorób, w tym przede wszystkim nowotworów krwi, głównie ostrych białaczek. W Polsce co 40 minut, a na świecie co 27 sekund rozpoznawany jest nowotwór krwi. Każdego roku ponad 800 polskich pacjentów zostaje zakwalifikowanych do przeszczepienia szpiku od dawcy niespokrewnionego. Znalezienie zgodnego dawcy jest bardzo trudne.
Osoby, które zarejestrują się w bazie potencjalnych dawców szpiku w swoim kraju, znajdą się również w ogólnoświatowej bazie, liczącej obecnie blisko 40 milionów osób. Jeśli pacjent zostaje zakwalifikowany do przeszczepienia szpiku, w pierwszej kolejności zgodnego dawcy poszukuje się wśród rodzeństwa chorego. W drugiej kolejności przeszukiwany jest krajowy rejestr, a następnie światowa baza dawców szpiku. Dzięki temu polscy dawcy pomagają chorym na całym świecie, a pacjenci w Polsce otrzymują pomoc od osób z innych zakątków świata. To międzynarodowe wsparcie pokazuje, że idea dawstwa szpiku nie ma granic.
Aktualnie tylko 0,5 proc. światowej populacji, liczącej już ponad 8 miliardów ludzi, jest zarejestrowana w bazie potencjalnych dawców szpiku, a co 20 zarejestrowana osoba jest Polakiem. W krajowym rejestrze Poltransplant znajduje się 2 118 003 osób gotowych pomóc drugiej osobie, czyli 6 proc. naszego ponad 37 milionowego społeczeństwa.

Dobrowolna, bezinteresowna pomoc

Idea dawstwa szpiku jest dobrowolna i powinna wiązać się z przemyślaną, odpowiedzialną decyzją. Osoby, które dołączają do bazy dawców, muszą mieć świadomość, że mogą mieć realny wpływ na czyjeś życie. Jeśli już zostaniemy potencjalnym dawcą szpiku, czyli osobą, która deklaruje chęć pomocy, gdy zajdzie taka potrzeba, musimy mieć na względzie, że któregoś dnia możemy otrzymać telefon z prośbą o oddanie szpiku lub krwiotwórczych komórek macierzystych. Warto pamiętać, że możemy być dla osoby chorej jedyną szansą na pokonanie choroby.

Jak zostać potencjalnym dawcą szpiku?

Jeśli jesteśmy w wieku 18 – 55 lat, cieszymy się dobrym ogólnym stanem zdrowia, nie posiadamy znacznej nadwagi i chcemy pomóc, to możemy stać się częścią ogólnoświatowej idei ratowania życia i zwiększyć szanse na znalezienie zgodnego dawcy dla potrzebującego pacjenta. Wystarczy, że zarejestrujemy się w bazie potencjalnych dawców szpiku. Można zrobić to w punkcie krwiodawstwa, oddając próbkę krwi lub zarejestrować się w zaledwie kilka minut poprzez stronę internetową: https://www.dkms.pl/, zamawiając bezpłatny pakiet rejestracyjny do domu. Dodatkowo, na stronie fundacji potencjalni dawcy znajdą wiele cennych informacji, dotyczących dawstwa szpiku.
Pakiet do rejestracji Fundacji DKMS zawiera formularz, który należy wypełnić, oraz pałeczki do samodzielnego pobrania wymazu z wewnętrznej strony policzka wraz z instrukcją. Do przesyłki dołączona jest koperta zwrotna, w której formularz wraz z pałeczkami należy odesłać na adres fundacji.
Proces rejestracji trwa około trzech miesięcy. Po tym czasie otrzymamy potwierdzenie, że zostaliśmy potencjalnym dawcą szpiku.

Od dawcy potencjalnego do dawcy faktycznego

Żeby nasz „bliźniak genetyczny” mógł otrzymać od nas krwiotwórcze komórki macierzyste, musimy pasować do siebie w zakresie antygenów (białek) zgodności tkankowej HLA – a układ ten daje nam aż 5 miliardów kombinacji! To sprawia, że rejestracja w bazie dawców szpiku nie gwarantuje tego, że dojdzie do pobrania od nas komórek – to wbrew pozorom dobra informacja, świadcząca o tym, że nasz „bliźniak genetyczny” jest zdrowy. Jak pokazują statystyki, w ciągu 10 lat od rejestracji maksymalnie 1 na 100 zarejestrowanych osób zostaje dawcą faktycznym, czyli osobą, która odda cząstkę siebie.
Jeśli któregoś odbierzemy telefon z Fundacji DKMS informujący nas o tym, że na naszą pomoc czeka pacjent, i podtrzymamy naszą chęć pomocy, to wówczas wejdziemy na ścieżkę prowadzącą nas do oddania krwiotwórczych komórek macierzystych z krwi obwodowej lub szpiku. Na kolejnych etapach przejdziemy badania wstępne oraz szczegółowe, które sprawdzą nasz stan zdrowia. Jeśli nie będzie przeciwwskazań, przystąpimy do donacji w uzgodnionym terminie za pomocą jednej z dwóch metod. Pierwszą z nich jest pobranie krwiotwórczych komórek macierzystych z krwi obwodowej, stosowane u aż ok. 90% dawców. Proces ten przypomina pobranie płytek lub osocza od honorowego dawcy krwi. Drugą metodą jest pobranie szpiku z talerza kości biodrowej (nie z kręgosłupa!). O metodzie pobrania od dawcy decyduje lekarz prowadzący pacjenta, uwzględniając jego chorobę oraz stan zdrowia.
Przy tej okazji warto wspomnieć, że dawcy szpiku nie ponoszą żadnych kosztów związanych z procedurą oddania szpiku lub krwiotwórczych komórek macierzystych.

Przez cały proces dawcę przeprowadza Fundacja DKMS, która pokrywa wszystkie koszty. Dawcy przysługuje dodatkowo zwolnienie lekarskie na czas badań oraz oddania szpiku lub komórek macierzystych. – tłumaczy Grzegorz Hensler, lekarz konsultant Fundacji DKMS.

Oddając szpik ratujemy i niczego nie tracimy

Czy dawstwo szpiku jest bezpieczne? Czy stracę coś bezpowrotnie? To najczęstsze pytania zadawane przez osoby, które rozważają rejestrację w bazie potencjalnych dawców szpiku. Odpowiedzi na nie udzielił Grzegorz Hensler, lekarz konsultant z Fundacji DKMS.

spot_img

Najnowsze wpisy

Jak suszarka z pompą ciepła może odmienić twoje życie domowe?

Witaj w świecie, gdzie codzienne obowiązki domowe nie muszą być uciążliwe, a nowoczesne technologie stają się naszymi sprzymierzeńcami w walce o więcej wolnego czasu...

Bostonka: czy to groźna choroba? Co powinieneś wiedzieć

Wczesne objawy bostonki – jak rozpoznać chorobę? Pierwsze sygnały, które mogą nasuwać podejrzenie bostonki, to pojawienie się charakterystycznych wykwitów w jamie ustnej. Te mogą się...

Jak skutecznie wyleczyć opryszczkę?

Czy masz dość walki z nieprzyjemnymi i bolesnymi opryszczkami? Nie martw się, istnieją skuteczne sposoby na wyleczenie tego problemu! Przeczytaj nasz artykuł i dowiedz się, jak pozbyć się opryszczki raz na zawsze. Nie trać czasu na szukanie kolejnych metod - mamy dla Ciebie sprawdzone sposoby działające od zaraz! Zobacz sam/a!

Na czym polega SIBO – choroba, która atakuje układ pokarmowy?

Czy wiesz, że bakterie mogą być przyczyną poważnych problemów z układem pokarmowym? Poznaj SIBO - chorobę, która atakuje jelita i może wywołać wiele nieprzyjemnych objawów. Dowiedz się, jak rozpoznać i leczyć tę dolegliwość oraz jakie są jej potencjalne konsekwencje dla zdrowia. Przekonaj się, dlaczego warto zadbać o równowagę mikroflory jelitowej i unikać nadmiernego namnażania szkodliwych bakterii. Zapoznaj się z artykułem na temat SIBO już teraz!

Dieta genetyczna – o co z nią chodzi

Czy wiesz, że twoja dieta może być dostosowana do Twojego genotypu? Poznaj tajemnice diety genetycznej i dowiedz się, jakie produkty są dla Ciebie najkorzystniejsze. Odkryj nowy sposób na zdrowe odżywianie!
spot_img